Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw trafił do sejmu 30 listopada 2021. Projekt noweli wzmacniał rolę organu sprawującego nadzór pedagogiczny - przede wszystkim kuratora oświaty.
Lex Czarnek odrzucone przez Prezydenta
2 marca 2022 roku Prezydent zawetował projekt ustawy zmieniającej Prawo Oświatowe, czyli przepisy potocznie nazywane Lex Czarnek. Ogłosił swoją decyzję na posiedzeniu Rady Bezpieczeństwa Narodowego. Zaznaczył, że wiele rozwiązań zawartych w nowej ustawie prawo oświatowe faktycznie powinno zostać wprowadzone. Jednak ze względu na liczne głosy krytyczne wobec nowych zapisów, Prezydent nie złożył swojego podpisu.
Dyrektor szkoły podporządkowany kuratorowi
Zmiany przewidywały, że musiałby on wydać pozytywną opinię na temat powierzenia stanowiska dyrektora szkoły na okres krótszy niż 5 lat, czy odwołania nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Propozycja takiej modyfikacji także jest trudna do obronienia. Ze stanowiska kierowniczego nauczyciel jest odwoływany przez ten organ, który go powołał. Obowiązek uzyskiwania aprobaty kuratora w tym zakresie można traktować jako ograniczenie organu prowadzącego szkołę. Szczególnie, że decyzja dotycząca odwołania podlega przecież kontroli sądowej.
Nieprzestrzeganie prawa dotyczącego działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej itp. skutkowałoby wydaniem zaleceń w ramach nadzoru pedagogicznego. Projekt szedł jednak bardzo daleko jeśli chodzi o rozliczanie z realizacji tych zaleceń. Kurator mógł bowiem ubiegać się o odwołanie dyrektora szkoły lub jego zawieszenie.
Nie tylko nadzór pedagogiczny umacniał pozycję kuratora w nowych przepisach. Założeniem było również to, że od kuratora mógł zależeć także wybór dyrektora. Doprowadziłoby do tego zwiększenie liczby przedstawicieli kuratora w komisji konkursowej.
Nie trudno zauważyć, że stanowisk dyrektora zostałoby całkowicie podporządkowane kuratorowi, który nie tylko miałby wpływ na wybór dyrektora, lecz także jego odwołanie w przypadku niestosowania się do “zaleceń”. Wystarczyłoby wystąpienie do organu prowadzącego szkołę lub placówkę z wnioskiem o odwołanie dyrektora w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia.
Niebezpiecznie i niepotrzebnie rozbudowany nadzór kuratora
W nadesłanej do projektu opinii Związku Powiatów Polskich podnoszono, że tak szerokie uprawnienia organu nadzoru pedagogicznego wkraczają wręcz w stosunek pracy między organem prowadzącym szkołę i pracownikiem - czyli dyrektorem. W przywołanej opinii słusznie także zauważono, że kurator ma wykonywać zadania przyznane mu przez prawo - przede wszystkim wspierać pracę szkoły. Wsparcie to nie może być traktowane jako faktyczne kierowanie szkołą.
źródło: www.gov.pl; www.prezydent.pl
oprac.red.
